Dossier #STEM2018

Tom Van Grieken tweet ‘stemfie’

Vlaams Belang-voorzitter Tom Van Grieken heeft een selfie vanuit het stemhokje - een zogenaamde ‘stemfie’ - de wereld ingestuurd. Maar mág dat wel?

Bij de federale verkiezingen op 25 mei 2014 was het al een kleine rage: de stemfie. Toen bleek dat juristen geen eensluidend antwoord kunnen geven op de vraag of een selfie vanuit het stemhokje al dan niet toegelaten is. Met andere woorden, of je stem dan nog wel geldig is.

We bevinden ons dus in een soort van juridische schemerzone. De vraag spruit voort uit het feit dat de stemming in ons land geheim is. Er wordt daarom ook vaak een onderscheid gemaakt tussen een stemfie met een ingevuld (digitaal) stemformulier en een foto van een niet-ingevuld (digitaal) stembiljet. Het tweede zou op zich niet verboden zijn, al zijn stemfies op zich gewoonweg niet in de wet opgenomen. Maar wie zijn stem via social media of andere kanalen kenbaar maakt, houdt zich in principe niet aan de verplichte geheimhouding van de stemming.

Geheim
Ter vergelijking: wie in het pre-selfietijdperk - en ook vandaag nog bij het klassieke stemmen met potlood - bij het verlaten van het kieshokje zijn/haar stembiljet zou openvouwen om zijn/haar stem te openbaren, moet per definitie van de voorzitter zijn/haar stem opnieuw uitbrengen. Het oorspronkelijke formulier moet dan volgens art. 139 van het Kiesdecreet worden onbruikbaar gemaakt omdat het geheim van de stemming geschonden is. Sommige juristen argumenteren dan weer dat de geheimhouding een recht is en geen plicht. Dat zou betekenen dat anderen jouw stem niet mogen bekendmaken, maar jij zelf wél.

Terug naar Tom Van Grieken. De voorzitter van Vlaams Belang heeft op zijn stemfie weliswaar de lijst van zijn eigen partij openstaan, maar heeft op dat moment eigenlijk zijn stem nog niet uitgebracht. De kans dat hier een juridisch staartje aan komt, is sowieso uiterst klein.