Dossier #STEM2018

Somers: "Burgemeesters zouden rechtstreeks verkozen moeten worden"

Bart Somers van Open Vld en de burgemeester van Mechelen, vindt dat burgemeesters rechtstreeks verkozen zouden moeten worden. "Door de kandidaten op voorhand te laten verklaren met wie ze coalities gaan bouwen, heeft de kiezer meer greep op de toekomst van zijn eigen gemeente", aldus Somers. Tijdens een debat in VTM NIEUWS reageerde Wouter Beke, voorzitter van CD&V en burgemeester van Leopoldsburg daarop dat burgemeesterverkiezingen in de praktijk al bijna de normale gang van zaken zijn.

Uit onderzoek van VTM NIEUWS blijkt dat in zeven van de tien gemeenten voorakkoorden gesloten worden met het oog op de gemeenteraadsverkiezingen. Bart Somers ontkent dat gegeven niet, maar is er zelf absoluut geen voorstander van, zegt hij in VTM NIEUWS. “Ik denk dat elke partij gemeenten heeft waar men voorakkoorden sluit en ik vind dat op zich niet goed. Maar daarvoor heb je een structurele verandering nodig”, zegt hij.

Rechtstreekse burgemeesterverkiezing
“Waar onze partij voor pleit is dat burgers zelf kiezen wat de coalitie wordt en dat kan door een rechtstreekse verkiezing te organiseren van een burgemeester." Somers stelt voor dat mogelijke burgemeesters in een eerste ronde tegen elkaar opkomen. In een tweede ronde maken de best geplaatste mensen een coalitie met verschillende partijen en bieden zich aan aan de kiezer. "Het moet niet in achterkamers gebeuren, de kiezers moeten kunnen beslissen wat de volgende coalitie is en dat kan je organiseren als je het systeem verandert, waarbij je burgemeesters rechtstreeks laat verkiezen. En mijn partij is daar voorstander van", aldus Bart Somers.

Open Vld wil naar zeggen van Somers dan ook initiatieven ondernemen om dergelijke verkiezingen haalbaar te maken, maar heeft daarvoor een meerderheid nodig en die is er op dit moment nog niet in het Vlaams parlement. “Maar wij gaan daar blijven op aandringen", zegt hij wel.

"Ik denk dat men voelt, wanneer er gemeenteraadsverkiezingen in aantocht zijn, dat er hier een manco in ons systeem is. Mensen kunnen kiezen voor partijen, maar nadien wordt pas beslist wie met wie bestuurt. Door de kandidaten op voorhand te laten verklaren met wie ze coalities gaan bouwen, heeft de kiezer meer greep op de toekomst van zijn eigen gemeente.”

"Vooraf gevoeligheden bespreken", aldus Beke.
Volgens Wouter Beke, voorzitter van CD&V en burgemeester van Leopoldsburg, zijn er in de realiteit bijna rechtstreekse verkiezingen van de burgemeester. “Wij waren in 2012 in 140 gemeentes de grootste partij en we hebben 137 burgemeesters geleverd", aldus Beke, die het niet onverstandig vindt dat politici over de partijgrenzen heen en voor de verkiezingen met elkaar in dialoog gaan. "Ik heb ooit 500 dagen moeten onderhandelen, waarbij ik dikwijls het gevoel had dat men beter op voorhand met elkaar gesproken had om af te tasten wat de mogelijkheden en gevoeligheden waren", zegt hij daarover.

"Maar het is wel de kiezer die zal beslissen op 14 oktober", benadrukt Beke, want dan wordt gekeken wat de werkbare meerderheden zijn die een stad of gemeente zes jaar stevig kunnen besturen en de kwaliteit van leven er kunnen bevorderen.