Sommige jongeren ontwikkelen “hoorntje” aan schedel door hun smartphone

Australische onderzoekers hebben een opmerkelijke ontdekking gedaan. Bij het bekijken van een paar honderd röntgenfoto’s van jongeren ontdekten ze dat bijna de helft van hen een ‘hoorntje’ bleek te ontwikkelen aan de basis van hun schedel. En de oorzaak zou te vinden zijn bij de nieuwe technologieën die we vandaag gebruiken, zoals smartphones en tablets.

De studie werd uitgevoerd door David Shahar en Mark Sayers van de University of the Sunshine Coast. Ze publiceerden de afgelopen drie jaar in verscheidene wetenschappelijke tijdschriften over hun bevindingen, maar hun ontdekking kwam nu pas echt boven water na een artikel van de BBC over de manieren waarop ons moderne leven een impact heeft op ons lichaam.

Röntgenfoto’s
Hun onderzoek begon in 2016 met een stapel röntgenfoto’s in Queensland. Op sommige van de foto’s was een uitsteeksel te zien aan de achterkant van het hoofd van de testpersonen. En die “botsporen” bleken in sommige gevallen tot maar liefst 30 millimeter groot te zijn.

Wat extra opmerkelijk was: waar zulke sporen eerder occasioneel waren waargenomen bij oudere mensen die voorovergebogen liepen, bleken het nu vooral de schedels van jongere testpersonen te zijn die het fenomeen vertoonden. De jongeren hadden er verder echter geen last van.

Datzelfde jaar nog volgde een eerste verslag van hun bevindingen in het Journal of Anatomy. De wetenschappers maakten melding van 218 röntgenfoto’s van jongeren tussen 18 en 30 jaar. Bij 41 procent van hen werden de ‘hoorntjes’ waargenomen. En vaker bij mannen dan bij vrouwen.

Twee jaar later volgde een paper in het wetenschappelijk tijdschrift Scientific Reports. Daarin stond dat de onderzoekers hun scope hadden verbreed en deze keer 1.200 röntgenfoto’s hadden bekeken van mensen tussen 18 en 86 jaar. Het ‘uitsteeksel’ bleek aanwezig bij een derde van de testpersonen en de grootte ervan nam af met de leeftijd. Dat stond in contrast met bestaande wetenschappelijke inzichten die stelden dat het fenomeen juist geprononceerder werd met ouder worden.

Belasting
In een studie in Clinical Biomechanics kort daarna werd na aanvullend onderzoek aangevoerd dat de ‘hoorntjes’ niet veroorzaakt werden door genetische factoren of ontstekingen, maar door een belasting van de spieren in de schedel en de nek. En om de oorzaak te vinden keken de onderzoekers naar wat er de jongste decennia veranderd was aan de houding van jongeren. Hun blik richtte zich al snel op het gebruik van smartphones, laptops en andere technologische gadgets. 

“We ontwikkelden een hypothese die stelt dat de zwaardere belasting van de spieren achteraan in de schedel veroorzaakt wordt doordat het hoofd meer naar voren en naar beneden wordt gehouden”, aldus Shahar op de Australische nieuwssite News.com.au. “Zoals wanneer je op het kleine scherm van een laptop kijkt, een smartphone of een tablet. Daardoor verschuift het gewicht van het hoofd van de beenderen van de ruggengraat naar de spieren, pezen en ligamenten achteraan de schedel en in de nek. Die moeten er dan voor zorgen dat het hoofd niet voorover valt.”

Het ontwikkelen van de ‘hoorntjes’ neemt flink wat tijd in beslag, wat de onderzoekers doet vermoeden dat wie ze heeft, de specifieke plaats op zijn schedel al van jongs af belast.

De onderzoekers willen het fenomeen nu verder bestuderen en drukken op het belang van een goede lichaamshouding bij jongeren. Dat kan ervoor zorgen dat de ‘hoorntjes’ – een teken van slijtage – niet tevoorschijn komen. En vermijden dat je chronische hoofdpijn en pijn in de nek en de bovenrug krijgt. Volgens hen is het belang van een goede houding en het aanleren ervan (onder meer op school) dan ook even belangrijk als elke dag je tanden poetsen.

De ultieme motivatie daarvoor, zo stellen ze in de krant The Washington Post, is je hand achteraan op je hoofd leggen. Wie een ‘hoorntje’ heeft, kan het waarschijnlijk voelen.