Robert Mugabe (95), de gewezen president van Zimbabwe, is overleden

“Het is met het grootste verdriet dat ik het overlijden van de stichtende vader van Zimbabwe en de voormalige president, Robert Mugabe, aankondig”, aldus de huidige president Emmerson Mnangagwa. Mugabe overleed in Singapore. Hij ging daar de afgelopen jaren geregeld naartoe voor medische behandelingen. Mnangagwa noemde Mugabe nog een “icoon van bevrijding”, die “zijn leven heeft gewijd aan de emancipatie en het mondig maken van zijn volk”. “Zijn bijdrage tot de geschiedenis van ons land en continent zal nooit worden vergeten.”

Mugabe werd op 21 februari 1924 geboren in wat toen nog Zuid-Rhodesië heette. Dat was een Britse kolonie. In 1963 stichtte hij de Zimbabwe Afrikaanse Nationale Unie (ZANU). Vanaf 1964 zat Mugabe tien jaar gevangen in een Rhodesische gevangenis. Intussen verklaarde in 1965 de blanke premier Ian Smith Rhodesië onafhankelijk.

Na zijn vrijlating begon Mugabe een gewapende strijd tegen Smith: de zwarte bevolking eiste meer zeggenschap van de blanke regering. Smiths blanke minderheidsregime stortte na veertien jaar internationale druk en isolatie in. In 1980 werd Zimbabwe een republiek binnen het Britse Gemenebest en Robert Mugabe werd premier. Sinds 1987 bekleedde hij de functie van president.

Mugabe nam als regeringsleider ook blanke ministers op in zijn kabinet. Het contrast met het apartheidsregime in buurland Zuid-Afrika leverde hem aanvankelijk veel steun en sympathie op. In 1999 kreeg de leider te maken met een steeds sterkere oppositie. Het kostte hem bijna zijn ambt toen de kiezers in 2000 een grondwetswijziging massaal afwezen. Met behulp van knokploegen, loyale officieren en verkiezingsfraude wist hij lange tijd de absolute macht te behouden.

De zittende president was in juni 2008 de enige kandidaat in de tweede ronde van de presidentsverkiezingen. Hij kon zich daarom opnieuw tot staatshoofd laten beëdigen. Met intimidatie en geweld had Mugabe de winnaar van de eerste ronde Morgan Tsvangirai en diens aanhang buitenspel gezet.