China en Ethiopië houden Boeing 737 Max voorlopig aan de grond: is het toestel nog veilig?

De Chinese overheid heeft binnenlandse luchtvaartmaatschappijen gevraagd om alle Boeing 737 Max 8-vliegtuigen voorlopig aan de grond te houden na de crash in Ethiopië gisteren. Inmiddels heeft ook Ethiopian Airlines laten weten de toestellen voorlopig aan de grond te laten, tot de oorzaak van de crash bekend is. De Boeing 737 Max is een gloednieuw type toestel dat slechts enkele jaren oud is. Er vliegen er 350 van rond, maar bij Boeing liggen nog eens 4.661 bestellingen op de plank.

Vlucht ET302 stortte gisteren kort na het opstijgen in Addis Abeba neer in Ethiopië. Daarbij kwamen alle 157 inzittenden om het leven, onder wie een Belgische vrouw van zestig. In totaal waren 35 verschillende nationaliteiten aan boord.

(Lees verder onder de video)

Ethiopian Airlines heeft laten weten dat de oorzaak van de crash nog niet bekend is. Daarom blijft de Boeing 737 Max, waarvan Ethiopian Airlines nog vier exemplaren bezit, voor de zekerheid aan de grond. “Als gevolg van het tragische ongeval met (vlucht) ET 302 (...) heeft Ethiopian Airlines besloten om, vanaf 10 maart en tot nader order, haar vloot van Boeings 737 MAX te immobiliseren”, zo laat de maatschappij in een communiqué via Twitter weten. Vermoedelijk zullen de zwarte dozen van het toestel snel gevonden en geanalyseerd worden.

Zelfde oorzaak als bij crash Lion Air?
Ook China wil het toestel voorlopig aan de grond houden, omdat vijf maanden geleden eenzelfde type vliegtuig van Lion Air neerstortte in de buurt van Indonesië. Daarbij kwamen 189 mensen om het leven. Dat ongeluk werd  volgens het eerste onderzoek door een technisch mankement veroorzaakt.

Beide ongevallen vertonen volgens de Chinese luchtvaartautoriteit CAAC (Civil Aviation Administration of China) overeenkomsten. Zo ging het in de twee gevallen om nieuwe toestellen die slechts enkele minuten na het opstijgen neerstortten. Er zal bij het onderzoek vooral gekeken worden naar de nieuwe software in de MAX-vliegtuigen. De motoren van de toestellen liggen hoger en verder vooraan dan de vroegere 737-800-vliegtuigen. 

Om de aerodynamische gevolgen daarvan op te vangen, gebruikt Boeing speciale software, die de neus van het vliegtuig automatisch naar beneden duwen als detectoren merken dat het te fel aan het stijgen is. Dat gebeurt zelfs als de piloot niet op automatische piloot vliegt. Na de Lion Air-crash kloegen piloten wereldwijd dat ze daar niet voldoende op de hoogte over waren gebracht. De Amerikaanse Federal Aviation Administration schreef in een rapport dat “de crew moeilijkheden kan hebben het toestel onder controle te krijgen, wat kan leiden tot een overdreven neerwaartse houding, significant hoogteverlies en een mogelijke impact met de grond”.

Verbod vandaag van kracht
Het verbod wordt vandaag van kracht om 18 uur Chinese tijd (11 uur Belgische tijd) en moet volgens Peking “de veiligheid van de vluchten garanderen”. De Boeing 737 Max 8 wordt in het land gebruikt door Air China, China Eastern Airlines en China Southern Airlines. Op Flightradar is te zien dat er al aanzienlijk minder Boeing 737 Max 8-toestellen boven het land vliegen dan exact dezelfde tijd vorige week.

Ook vliegtuigmaatschappij Cayman Airways houdt haar Boeing 737 Max 8-toestellen voorlopig aan de grond. Dat meldt de maatschappij via een persbericht. De nationale luchtvaartmaatschappij van de Kaaimaneilanden heeft twee Boeings 737 Max. De nieuwste werd vorige week pas geleverd.

135 vliegtuigen besteld bij Ryanair
>Andere maatschappijen blijven voorlopig vliegen met de nieuwe vliegtuigen. Grootste klant van de nieuwe vliegtuigen is het Amerikaanse Southwest Airlines, dat 280 toestellen besteld heeft, waarvan er 31 geleverd zijn. Ryanair heeft een bestelling van 135 toestellen lopen, maar daar is er nog geen enkel van geleverd. In totaal zijn er sinds 2011 wereldwijd 5.011 vliegtuigen besteld, zegt Boeing, waarvan er 350 al geleverd zijn. Het is het snelst verkopende vliegtuig ooit.

In Europa hebben onder andere luchtvaartmaatschappijen Norwegian, Icelandair, Turkish Airlines en TUI met Boeing 737 Max-kisten in hun vloot. TUI laat weten het populaire toestel voorlopig nog te laten vliegen. Een goede beslissing, aldus luchtvaartdeskundige Joris Melkert in onze zusterkracht Algemeen Dagblad: “zo’n stap is te voorbarig. Het gaat bij een crash bijna nooit om één enkel technisch mankement.” 

Boeing stelt lancering 777X uit
Vliegtuigmaker Boeing heeft intussen bekendgemaakt de lancering van het nieuwste toestel, een 777X, te annuleren na de vliegtuigramp in Ethiopië. Dat heeft het bedrijf in de loop van de nacht laten weten. “We zoeken een nieuwe mogelijkheid om ons nieuwe vliegtuig te presenteren”, aldus een woordvoerder van Boeing in een verklaring.