Hongaars referendum: dit moet je weten

Vandaag vindt in Hongarije een belangrijk referendum plaats over het verplicht opnemen van vluchtelingen door de Europese lidstaten. De EU had de lidstaten vorig jaar quota opgelegd, maar de Hongaarse regering wil daar niet van weten. Maar wat staat er nu juist op het spel?

Het land is een trekpleister voor migranten omdat Hongarije het eerste Europese land is op de Balkanroute. In december vorig jaar had Hongarije al meer dan 170.000 asielaanvragen geregistreerd. Dat Hongarije niet zo blij is met de instroom van vluchtelingen, is al meermaals gebleken. Zo plaatste het Oost-Europese land vorig jaar prikkeldraad aan de grens met Servië en Kroatië om de stroom van asielzoekers tegen te houden, en in augustus kondigde de Hongaarse premier Viktor Orbán ook de bouw van een tweede hek aan.

De in allerijl gebouwde hekken langs de zuidelijke grenzen konden de vluchtelingenstroom in het land wel inperken, maar ze konden de Europese politiek niet buitenhouden. En het is net over de Europese politieke beslissingen dat de Hongaren zich vandaag uitspreken. 

Waar gaat het referendum over?
Het referendum is een reactie op het vorig jaar goedgekeurde plan van de Europese Commissie om 160.000 vluchtelingen te spreiden over EU-lidstaten. Hongarije zou 1.300 vluchtelingen moeten opnemen, maar het land wil daar niet van weten. Met het referendum wil de Hongaarse president Janes Ander nieuwe quotumplannen in de toekomst voorkomen. 

De vraag die vandaag voorligt, is dan ook de volgende: “Wilt u dat de Europese Unie Hongarije kan verplichten om vluchtelingen op te nemen zonder dat het parlement zich daarover uitspreekt?” Premier Viktor Orbán wil met het referendum kunnen weigeren om vluchtelingen op te vangen.

Welke uitslag wordt verwacht?
In peilingen krijgt het ‘Nee-kamp’ van Orban een overgrote meerderheid. Zeker drie op de vier Hongaren zouden gekant zijn tegen de verplichte quota voor asielzoekers. 

Desondanks zijn de meningen erg verdeeld in Hongarije. Sommige inwoners vinden dat het land de verantwoordelijkheid moet opnemen en de vluchtelingen opvangen, anderen zijn dan weer van mening dat er geen plaats is voor migranten.

Wat na het referendum?
De Hongaren zullen mogen stemmen of ze de Europese quota voor de spreiding van vluchtelingen aanvaarden of niet, maar het is niet duidelijk wat nu precies de gevolgen zijn van een overwinning van het nee-kamp? De commissievoorzitter van de Europese Unie, Jean-Claude Juncker, heeft ook al gezegd dat het referendum de lidstaten niet van hun verplichtingen ontslaat en dat de beslissing over quota niet kan worden omgekeerd. De Europese verantwoordelijken vrezen wel een nieuwe aanval tegen de legitimering van de Europese wetsvoorstellen en de eenheid tussen de lidstaten.

Geldig of niet?
Het referendum is overigens pas geldig bij een opkomst van meer dan vijftig procent. Voorlopig ziet het er echter niet naar uit dat dat percentage gehaald wordt. Om 15.00 uur was er nog maar een opkomst van 30,66 procent genoteerd, en dat terwijl de stembussen al open zijn sinds negen uur vanochtend. De Hongaren hebben nog tot zeven uur vanavond om hun stem uit te brengen. De resultaten worden vanaf negen uur verwacht.