Dossier President Trump

Dit moet je zeker weten over Super Tuesday

Vanaf vanmiddag trekken kiezers in twaalf staten naar de stembus voor Super Tuesday, de allerbelangrijkste voorverkiezing in de Verenigde Staten. Voor de resterende Republikeinse en Democratische kandidaten is het de eerste echte test voor dé nominatie. Samen met VTM NIEUWS-anchor Elke Pattyn, die de verkiezingen op de voet volgt, blikken we vooruit op een van de belangrijkste dagen in het Amerikaanse kiesproces.

Tussenstand
Sinds 1 februari werden al in vier staten voorverkiezingen gehouden (Iowa, New Hampshire, Nevada en South Carolina). Tot nog toe won de Democratische presidentskandidaat Hillary Clinton drie van de vier voorverkiezingen van Bernie Sanders. Ook bij de Republikeinen mocht Donald Trump drie van de vier voorverkiezingen op zijn naam schrijven. In Iowa, waar Trump verloor, ging de winst naar Ted Cruz.

Voor welke kandidaten wordt het een kantelmoment?
Super Tuesday maakt of kraakt kandidaten. Na de voorverkiezing vallen meestal de zwaksten in de hoop af. Bij de Republikeinen kan dat onder meer John Kasich en Ben Carson zijn. Als zij de handdoek in de ring gooien, dan blijven er nog drie kandidaten over: Donald Trump, Ted Cruz en Marco Rubio.

Bij de Democraten kan Super Tuesday beslissend zijn, aangezien er nu slechts twee kandidaten overblijven. Als Bernie Sanders nergens kan winnen, zal hij misschien zijn conclusies trekken, waardoor Hillary Clinton als enige doorgaat. Maar dat is natuurlijk nog absoluut niet zeker, verduidelijkt Elke Pattyn.

Maar kan Sanders de achterstand op Clinton eigenlijk nog overbruggen?
Dat wordt moeilijk. Uit de peilingen van elf staten van Super Tuesday blijkt dat Hillary Clinton in negen staten voorop ligt op Bernie Sanders. De twee staten waar Sanders een grote kans maakt, zijn zijn thuisstaat Vermont en de staat Massachusetts, die daar net onder ligt.

In de rest van de staten, de meer zuidelijke, heeft Clinton het voordeel omdat daar meer zwarte kiezers en latino’s wonen. Bij die groepen is ze erg populair. Sanders heeft het daar traditioneel moeilijker.

Is het een goede zaak voor Donald Trump als er Republikeinse kandidaten afvallen?
Donald Trump hoopt dat er zoveel mogelijk Republikeinse kandidaten, zo lang mogelijk in de race blijven. Die verschillende kandidaten verdelen immers de stemmen van kiezers die niet voor Trump stemmen onder elkaar. Daardoor ontstaat er een versnippering van anti-Trump-stemmen, waardoor Trump minder tegenstand krijgt. Toch is de vastgoedmagnaat niet bang, hij liet al weten: "Wat ze niet begrijpen is dat als er kandidaten wegvallen, ik die stemmen ook zal binnenhalen."

Toch hoopt de Republikeinse partij nog dat Marco Rubio als enige tegen Trump overblijft. Hij kan dan de stemmen van alle andere afgevallen kandidaten concentreren en het zo nog halen van Trump. Maar dat is en blijft de hoop van de partij, of het werkelijkheid wordt valt te betwijfelen, aldus Elke Pattyn.

Hoe staat de Republikein Ted Cruz ervoor?
Ted Cruz, de Republikeinse senator uit Texas en figuur van de ultraconservatieve Tea Party, ligt op dit moment tweede in de peilingen. Hij is eigenlijk nog veel conservatiever dan Donald Trump en geniet absoluut niet de voorkeur van de partij. Hij moet heel sterk scoren in zijn thuisstaat Texas, in de peilingen ligt hij daar enkele procenten voor op Trump. Als hij het in Texas niet haalt, dan is het ook voor hem wellicht gedaan.

Wie kan Trump dan nog stoppen?
Als Trump het goed doet op Super Tuesday, zal wellicht niemand hem nog kunnen stoppen. Ook voor de Republikeinse partij is het dan te laat. Die hoopte immers dat een gematigder kandidaat, Marco Rubio bijvoorbeeld, naar voren zou geschoven worden. Maar als Rubio niets kan winnen op Super Tuesday, dan mag ook hij naar huis. Trump haalt dan de meeste afgevaardigden binnen en ook de partij zal uiteindelijk moeten bijdraaiden: Trump wordt dan onvermijdelijk de kandidaat voor de Republikeinen.

Zal Trump gematigder worden als hij wint?
IS platbombarderen, de Amerikaanse grenzen sluiten voor alle moslims of een muur bouwen op de grens van Mexico. Het zijn maar enkele plannen die Donald Trump graag verwezenlijkt ziet als hij ooit president wordt. Volgens Elke Pattyn zal Trump zijn profiel van nietsontziende stormram waarschijnlijk volhouden tot de algemene verkiezing, maar de kans is groot dat als hij het ooit wordt, hij veel gematigder zal zijn dan zijn uitspraken nu doen vermoeden.

"De kans bestaat dat hij een soort Ronald Reagen (Republikeins president van 1981 tot 1989) wordt. Reagan was heel fel tijdens de campagne, maar veel pragmatischer als president. Meestal hebben ze ook geen andere keuze. Trump heeft dat trouwens ook al gealludeerd, hij heeft al gezegd: “De soep wordt niet zo heet gegeten, als ze wordt opgediend”, zegt Pattyn.

Stel: het wordt Clinton versus Trump. Wie haalt het?
Donald Trump is voor Hillary Clinton wellicht de lastigste kandidaat. Net omdat hij het meest verschillende profiel heeft: Trump is echt anti-establishment terwijl Clinton lid is van een politieke familie. Clinton krijgt ook geld van Wall Street en daarop kan Trump haar aanvallen. Hij kan zeggen dat zij de belangen van haar geldschieters dient, wat hij niet doet.

Anderzijds is Trump wel een zeer polariserende figuur: hij heeft een groep Republikeinen achter zich, maar er zijn er ook heel wat die niet voor hem zullen stemmen en die misschien met de neus dichtgeknepen voor Clinton gaan stemmen. Dus hoe dat zal uitdraaien, is nog niet te voorspellen.

Wat na Super Tuesday?
Na Super Tuesday is het nog zeker niet gedaan. Er komen nog enkele belangrijke voorverkiezingen. Op 15 maart bijvoorbeeld, stemmen er nog zes staten tegelijk, waaronder Ohio, Illionois, en Florida. Die laatste is ook nog een grote staat waar de Republikeinen 99 afgevaardigden kunnen sprokkelen. In april zijn onder meer New York en Pennsylvania nog aan de beurt, maar de hoofdprijs is er in juni met Californië. Daar zijn er voor beide kampen de meeste afgevaardigden te verdienen (546 voor de Democraten. 172 voor de Republikeinen).

De afgevaardigden die de kandidaten achter zich krijgen, hebben ze nodig om voor hen te stemmen tijdens de Nationale Conventie, waar de kandidaat voor beide partijen wordt gekozen. De Republikeinse Conventie vindt plaats van 18 tot 21 juli, de Conventie van de Democraten van 25 tot 28 juli. Pas daarna weten we met zekerheid wie het tegen wie opneemt.