Operapaus Gerard Mortier overleden

De Gentse opera-intendant Gerard Mortier is in de nacht van zaterdag op zondag overleden. Mortier is 70 geworden. Afgelopen zomer werd bij Mortier een agressieve kanker vastgesteld. Hij was onder meer actief bij de Brusselse Muntschouwburg, het Opéra National de Paris en Teatro Real in Madrid.

 

Het leven van Gerard Mortier

Gerard Mortier werd geboren op 25 november 1943 in Gent, als zoon van een bakker. Na zijn Grieks-Latijnse studies in het Gentse Sint-Barbaracollege, ging hij rechten studeren aan de Gentse universiteit. In 1966 behaalde hij zijn doctoraat in de rechten, in 1967 een licenciaat in de communicatiewetenschappen.

Van 1968 tot 1972 werkte hij als assistent van Jan Briers sr., die toen directeur was van het Festival van Vlaanderen. In die periode legde hij zijn eerste contacten met grote internationale orkesten en de opera's van Keulen, Dusseldorf, Frankfurt, Praag en Sofia. Voor het eerst werden recitals van Lieder en internationale creaties op het Festival gespeeld.

Vanaf 1970 hield hij zich bezig met een project dat de Vlaamse opera's moet reorganiseren. Het doel was een fusie tussen de Gentse en de Antwerpse opera. Wanneer bleek dat beide opera's zo goed als failliet waren, werd de fusie een feit. Mortier werd intendant van het nieuwe instituut dat uit de fusie is voortgevloeid, de Vlaamse Opera Stichting (VLOS).

Nog in de jaren 70 was hij verantwoordelijk voor de artistieke planning bij de "Deutsche Oper am Rhein" in Dusseldorf, adjunct-directeur bij de opera van Frankfurt en directeur van de artistieke productie in Hamburg. In 1979 was hij ook technisch raadgever bij de programmatie van de opera van Parijs.

 Van 1981 tot 1992 was Mortier algemeen directeur van de Brusselse Muntschouwburg. Onder zijn leiderschap groeide de Munt opnieuw uit tot een opera met internationale erkenning. Van 28 augustus 1989 tot de zomer van 2001 was Gerard Mortier directeur van de Salzburger Festspiele in Oostenrijk.

Hij was ook de grote bezieler achter het project van het Forum voor Muziek, Dans en Beeldcultuur in Gent. In november 2001 is Mortier benoemd tot "afgevaardigd directeur" van de Parijse opera en tussen 2004 en 2009 was hij er directeur. Van 2002 tot 2004 was hij ook intendant van de Ruhrtriënnale in Noordrijn-Westfalen.

Vanaf 2009 zou Mortier de New York City Opera leiden, maar uiteindelijk bedankt hij voor die opdracht, toen bleek dat de toegezegde budgetten niet beschikbaar zijn. Mortier was sinds 2010 actief bij het Teatro Real de Madrid, eerst als artistiek directeur en sinds eind september 2013 als adviseur. Zijn contract als artistiek directeur liep oorspronkelijk nog tot 2016. De Madrileense opera besliste in september de Catalaan Joan Matabosch als zijn opvolger te benoemen, maar Mortier weigerde plaats te ruimen. "Men kan me niet buitengooien", zei Mortier toen.

Begin februari 2014 gaf hij nog een interview aan The New York Times. Daarin zei hij "veranderd" te zijn. "Ja, ik vecht altijd", zei hij over zijn carrière als intendant. Over zijn gezondheidstoestand zei hij dat de vooruitzichten onzeker zijn. "Het is een heel kwaadaardige kanker, maar gelukkig werd de kanker vroeg opgemerkt. Ik ga nu voor een nieuwe behandeling naar Moskou. Ik doe alles wat ik kan. Het enige wat nu telt voor mij is dat ik intellectueel bezig kan zijn." Op 21 maart zou hij een eredoctoraat krijgen aan de Gense Universiteit.