Hoe kon het zover komen in Linkebeek?

De faciliteitengemeente Linkebeek trekt vandaag opnieuw naar de stembus. Dat besliste de gemeenteraad een aantal weken geleden. De nieuwe gemeenteraadsverkiezingen komen er na het ontslag van 13 raadsleden van de Franstalige Lijst van de Burgemeester (LVB). Zij pikken het niet dat Eric De Bruycker, van Vlaamse oppositiepartij Prolink, benoemd werd tot burgemeester. Maar hoe is het zover kunnen komen?

Linkebeek is een Vlaamse faciliteitengemeente, wat betekent dat de Franstaligen er bepaalde rechten genieten. Zo moet het bestuur inwoners zowel in het Nederlands als in het Frans te woord kunnen staan. Dit is het centrale onderwerp van discussie tussen Vlaamse regering en Franstalige politici in Linkebeek.

Thiéry schendt taalwetgeving

De problemen begonnen in 2006 toen Damien Thiéry met zijn Franstalige lijst de absolute meerderheid behaalde. De Vlaamse regering wou Thiéry niet benoemen tot burgemeester omdat hij de taalwetgeving niet respecteerde. Zo had hij de oproepingsbrieven voor de verkiezingen enkel in het Frans verstuurd. Hoewel Thiéry officieel niet benoemd werd, bleef hij de hele termijn van zes jaar waarnemend burgemeester, wat in de praktijk weinig verschil uitmaakte.

Bij de verkiezingen van 2012 vond exact hetzelfde probleem plaats. Thiéry liet enkel Franstalige oproepingsbrieven versturen en behaalde een nog grotere absolute meerderheid. Toch weigerde de Vlaamse regering opnieuw om hem te benoemen. Thiéry stapte naar de Raad van State, die de Vlaamse regering gelijk gaf.

Homans moeit zich

In september probeerde Vlaams minister van Binnenlands Bestuur Liesbeth Homans eindelijk een einde te maken aan de politieke chaos. Ze wilde bij wijze van compromis de Franstalige schepen Yves Ghequière benoemen tot burgemeester. Ghequiere werd in 2012 op de lijst van Thiéry verkozen. Dat gebeurde met de op een na meeste voorkeursstemmen. Homans vindt dan ook dat ze met haar beslissing de "de verkiezingsuitslag respecteert en respect toont voor de lokale democratie en de politieke machtsverhoudingen".

Ghequiere sloeg het aanbod van Homans echter af omdat hij het niet democratisch vond om burgemeester te worden. "Ik had het kabinet-Homans eerder al gemeld dat mijn benoeming vanuit democratisch standpunt geen goede zaak zou zijn. Een grote meerderheid van de Linkebeekse bevolking heeft in 2012 uiting gegeven aan haar wil dat Damien Thiéry burgemeester zou worden."

Communautaire bom

Daarna werd Vlaams oppositielid Eric De Bruycker genoemd als burgemeester. Hij wilde enkel burgemeester blijven "met steun van de meerderheid in de gemeenteraad". Dat bracht ook de MR van Charles Michel, waar Damien Thiéry lid van is, in problemen, aangezien ze samen met N-VA regeren.

Woelige eerste gemeenteraad

De inwoners van Linkebeek zijn echter niet opgezet met de beslissing van Homans. Zij vinden het ongehoord dat er een burgemeester is aangesteld die niet door het volk is gekozen.

Voor de start van de gemeenteraad in Linkebeek was de sfeer dan ook erg gespannen. Zo'n 300 mensen, vooral Franstaligen, kwamen hun steun betuigen aan Damien Thiéry. De Brucyker werd met boegeroep ontvangen. In de gangen van het gemeentehuis kwam het ook tot duw- en trekwerk toen enkele leden van het Taal Aktie Komitee (TAK) De Bruycker kwamen steunen.

Meerderheid rolt spierballen

Na de woelige gemeenteraad was het welletjes voor de Franstalige gemeenteraadsleden. Eind oktober namen zij collectief ontslag uit protest tegen de benoeming van De Bruycker. Zij eisten zijn ontslag, maar De Bruycker weigerde dat. Met hun ontslag wilden ze nieuwe verkiezingen uitlokken.

Minister van Binnenlands Bestuur Homans (N-VA) vindt de beslissing van de meerderheid "onbegrijpelijk". Volgens haar kan Damien Thiéry deze legislatuur toch niet meer tot burgemeester worden benoemd. "Wat er gebeurde is dan ook onbegrijpelijk, enkel de Linkebekenaar is hiervan de dupe", aldus Homans.

Nieuwe verkiezingen

Ondanks het plan van Homans, komen er toch nieuwe verkiezingen. Op 9 november besliste de gemeenteraad om op 13 december opnieuw naar de stembus te trekken.

Al snel stelden mensen zich de vraag of Prolink, de Vlaamse oppositiefractie, ging deelnemen aan de verkiezingen. De partij wil daar in het begin weinig over kwijt, maar op 15 november werd duidelijk dat Prolink geen lijst zou indienen voor de verkiezingen. "Wij stappen niet mee in dit absurd scenario op kosten van de Linkebekenaren". De verkiezingen kunnen volgens Prolink immers op geen enkele manier bijdragen tot een oplossing en hebben enkel tot doel media-aandacht te geven "aan iemand die tot tweemaal toe in beroep bij de tweetalige kamer van de Raad van State het onderspit moest delven".

Ontslag De Bruycker

Prolink beraadde zich niet alleen over een eventuele deelname aan verkiezingen, maar ook over het ontslag van Eric De Bruycker als burgemeester. Deze had bij zijn benoeming begin oktober meteen aangekondigd ontslag te zullen nemen als er geen samenwerking met de Franstaligen mogelijk was. De Bruycker bleef wel ontslagnemend burgemeester en blijft dat tot er een nieuwe burgemeester is.

Einde aan impasse?

Vandaag trekken de Linkebekenaren opnieuw naar de stembus. Maar de vraag blijft of er een einde komt aan de impasse. Feit is wel dat er voor de gemeenteraadsverkiezingen evenveel Nederlandstalige als Franstalige oproepingsbrieven besteld zijn als er kiezers zijn.