Mannen hebben 6 uur meer vrije tijd dan vrouwen

Mannen hebben gemiddeld 6 uur meer vrije tijd per week dan vrouwen. Dat blijkt uit het ‘Tijdsbestedingsonderzoek 2013’ van de Federale Overheidsdienst Economie en de Vrije Universiteit Brussel. Verder leert het onderzoek dat het leefpatroon van de Belgen de voorbije 15 jaar nauwelijks veranderd is. De traditionele rolpatronen blijven overeind en de televisie blijft een dominante positie innemen.

Zo blijkt een gemiddelde dagindeling er nog altijd zo uit te zien als in 1999. Tussen 22 en 6 uur liggen de meeste mensen in bed, en de arbeidstijd situeert zich voor de meesten ergens tussen 6 en 19 uur. Die arbeidstijd omvat niet alleen betaald werk, maar ook bijvoorbeeld het huishouden verzorgen en zorgen voor de kinderen. Vanaf 19 uur tot de bedtijd volgt de periode recreatieve tijd. Die omvat sociale participatie (verenigingsleven, sociale contacten ...) en vrije tijd (sport, hobby, lezen, enz.).

Televisie is dominant

Opvallend in de vrije tijd is dat televisie een uiterst dominante positie blijft innemen. Meer dan de helft van onze vrije tijd zitten we voor de beeldbuis, ondanks de opkomst van fenomenen als smartphones, tabletcomputers, Netflix, uitgesteld tv-kijken, Facebook en Twitter. "Nieuwe en sociale media worden eerder secundair gebruikt, op de achtergrond. Ze palmen niet de tijd van andere activiteiten in", aldus VUB-professor Ignace Glorieux. Wie uitgesteld naar tv kijkt, doet dat net als de gewone televisiekijkers tijdens de avondlijke vrijetijdsuren.

Grosso modo is de gemiddelde Belg bijna de helft van de tijd bezig met wat de onderzoekers noemen de "reproductieve tijd", of de tijd nodig om het lichaam te onderhouden. Dat omvat slapen en rusten, persoonlijke verzorging, en eten en drinken. Bijna een kwart is "productieve tijd" (betaald werk, huishouden, kinderzorg, opvoeding en opleiding) en nog eens bijna een kwart bestaat uit recreatieve tijd. De rest - ruim een uur per dag - gaat op aan verplaatsingen.

Het onderzoek ontkracht ook verhalen als zouden we door alle druk minder lang in bed liggen, minder tijd maken om te eten en te drinken, of minder tijd hebben voor de kinderen. Alleen de sociale participatie blijkt wel lichtjes af te nemen. De mensen brengen meer tijd door met gezinsleden en hebben iets minder contacten met mensen buiten het gezin, zo blijkt. Dat is geen teken van vereenzaming, benadrukte Glorieux. Hij wijst erop dat er meer tijd wordt besteed aan elk sociaal contact, en dat het mogelijk is dat nieuwe media ervoor zorgen dat er minder behoefte is aan face-to-facecontacten.

6 uur meer vrije tijd voor mannen

Dat er weinig verandert aan de tijdsbesteding van de Belg, betekent ook dat de traditionele rolpatronen bevestigd worden. Mannen besteden ruim 6 uur meer aan betaald werk per week, maar vrouwen zijn 8 uur meer bezig met het huishouden en nog eens anderhalf uur extra met kinderzorg. Dat leidt ertoe dat mannen gemiddeld 6 uur meer vrije tijd hebben per week dan vrouwen.

Die genderverschillen beginnen al van jongs af aan, zegt Glorieux. Zo zijn meisjes van 12 tot 17 jaar al gemiddeld bijna 6 uur per week bezig met het huishouden, tegen iets meer dan 4 uur voor jongens van dezelfde leeftijdsgroep, zo blijkt uit gegevens uit het onderzoek.

Voor het Tijdsbestedingsonderzoek 2013 hielden 5.559 Belgen van 10 jaar en ouder gedurende twee dagen hun tijdsbesteding gedetailleerd bij in een dagboekje.